Brak decyzji Krajowej Komisji – sprawozdanie

Posiedzenie Krajowej Komisji ds Ocen Oddziaływania na Środowisko w sprawie uruchomienia kopalni melafiru Rybnica I odbyło się 9 grudnia w budynku Ministerstwa Środowiska w Warszawie. Przybyło 18 członków Komisji, inwestor spółka Murillo, a także przedstawiciele  mieszkańców gminy Mieroszów, organizacji społecznych i ekologicznych związanych z powiatem wałbrzyskim. Stronnictwo inwestora reprezentował Jerzy Wilkołek, Marek Schechtel, Adam Bierda, Mirosław Okińczyc, a także Andrzej Jasiński, przewodniczący KK OOŚ, natomiast stronę społeczno-ekologiczną Sudetów Środkowych: Teresa Roszkowiak ze Stowarzyszenia Obrony Praw Mieszkańców Wałbrzycha, Sylwia Piela z Rady Sołeckiej Rybnicy Leśnej, Krzysztof Okrasiński  z Pracowni na rzecz Wszystkich Istot, Tomasz i Aleksandra Świtoniowie – dzierżawcy schroniska Andrzejówka i Albert Rubacha z Dolnośląskiego Ruchu Ochrony Przyrody. Spotkanie, które było protokołowane i nagrywane, prowadził zastępca przewodniczącego KK OOŚ Ryszard Zakrzewski.

Dzięki sprawnej organizacji wypowiedzi dopilnowanej przez prowadzącego,  posiedzenie przebiegało płynnie, bez większych zakłóceń i osobistych wycieczek. Każda ze stron miała możliwość przedstawienia swojego stanowiska. Posiedzenie podzielono na 3 części: oficjalną prezentację stanowisk, dyskusję i głosowanie członków Komisji w którym nie brali już udziału inni zebrani.

Niemniej już na wstępie, prezes Wilkołek zgłosił wniosek o wyłączenie z głosowania Aureliusza Mikłaszewskiego, z czym nie zgodził się prowadzący. Dr Mikłaszewski, chociaż nieobecny, jest pełnoprawnym członkiem Komisji. Do przedstawienia swojego stanowiska upełnomocnił 2 osoby, które nie mogły jednakże głosować w jego imieniu. Z głosowania wyłączono także Andrzeja Jasińskiego jako twórcy koreferatu przychylnego Murillo. Po krótkich ustaleniach dotyczących wewnętrznych spraw Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska głos zabrali przedstawiciele Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu – Anna Bonik i Rafał Klodek.

Przedstawiciele RDOŚ podtrzymali wątpliwości co do realizacji przedsięwzięcia ujęte w piśmie do GDOŚ z 30 września 2011  (patrz rdos do gdos). Korzystając ze zdjęć paralotniarskich ( z naszej strony internetowej) wskazywano na brak merytorycznej analizy oddziaływań skumulowanych dwóch kopalni, istniejącej i planowanej (wówczas wtrącił się Wilkołek, że ” jest to bez znaczenia”, lecz został upomniany przez prowadzącego, że to ma znaczenie dla RDOŚ ). Wspomniano także o sprzecznych ekspertyzach ornitologicznych, a także podkreślono, że autor raportu Murillo wręcz  wyraża postawę, że nie zamierza  tłumaczyć RDOŚ niektórych niejasności. Scharakteryzowano także krótko konflikty społeczne jakie rodzi to przedsięwzięcie. Zakrzewski skomentował wystąpienie zauważając, że to RDOŚ podejmuje decyzję o uzgodnieniu i kształtuje warunki środowiskowe, zatem ” z niepokojem usłyszałem, że inwestor jest niechętny w uzupełnianiu dokumentacji.”

Następnie prowadzący odczytał list burmistrza Mieroszowa Andrzeja Laszkiewicza. Wymowa listu jest taka sama jak w piśmie jakie Laszkiewicz wystosował do prezydenta Wałbrzycha Romana Szełemeja z 7 września 2011 jako odpowiedź na negatywne stanowisko prezydenta wobec uruchomienia kopalni (2011_09_17_odpowiedz_burmistrza). Laszkiewicz jednoznacznie opowiada się za wydobyciem melafiru. Pisze o sprawie, która znana jest z „manipulujących stron internetowych”. Powtarza niezmiennie podstawowe argumenty jakie wygłasza od kilku lat: o strategii turystycznej gminy, zasobności gminy w melafir ( zaledwie, jak pisze, 16 takich miejsc na Dolnym Śląsku), wpływach z podatku od nieruchomości i zmniejszeniu bezrobocia, a także zapotrzebowaniu na kamień do budowy kolei szybkiego ruchu i dróg.

Po odczytaniu listu burmistrza, Wilkołek odczytał kolejno teksty z przeźroczy jakie wyświetlał, dotyczące samej spółki jak i rodzaju przedsięwzięcia. Opowiedział o swoich kwalifikacjach. Powoływał się na kompetencje i pracę dr Mirandy Ptak: „Metoda oceny możliwości prowadzenia odkrywkowej działalności górniczej oddziałującej na obszary Natury 2000”.  Odniósł się także do treści pisma RDOŚ. Wspomniał o „napastliwej i pozamerytorycznej kampanii przeciwników kopalni”, a na koniec o „historii pewnej znajomości”. Rozdał zebranym kilkadziesiąt zeszytów z materiałami i podpisami zwolenników uruchomienia kopalni.

Poza znanymi, ujętymi w raporcie Murillo, tezami, które mają przemawiać za powstaniem kopalni, Wilkołek przedstawił bardziej szczegółowo kim jest inwestor. Okazuje się, że firma Murillo założona w 2001 roku pod nazwą Agar  Sp.o.o. jest spółką celową i nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej poza czynnościami zmierzającymi do uruchomienia eksploatacji złoża melafiru. Najważniejszymi  podmiotami Grupy Kapitałowej Murillo są: AWIM Kraków SP. z o. o., AWIM Development Sp.o.o., AWIM Śliczna Sp.o.o, Hotels Global Investment Sp.o.o i Murillo Sp.o.o.. Warto zauważyć, że prezes Murillo jest także prezesem AWIM-u (Jerzy Wilkołek w Krajowym Rejestrze Sądowym – KtoKogo). W ciągu 5 ostatnich lat Grupa zbudowała i sprzedała 750 mieszkań własnościowych i powierzchni handlowych oraz uruchomiła hotel należący do sieci Hilton Garden Inn. Traktując ocenę RDOŚ jako subiektywną, Wilkołek powołał się na pracę dr Mirandy Ptak, z której ma wynikać, że według jej kryteriów, tj metody KZN2000/mAHP,  to przedsięwzięcie polegające na eksploatacji złoża melafiru masywu Klin leżące na obszarze Natura 2000 klasyfikuje się jako działalność dopuszczona.  Wilkołek uważa, że to przemysł wydobywczy jest inicjatorem sieci Natura 2000 ( Wspólnota Węgla i Stali) i wynika z troski górnictwa o naturę. Ta forma ma mieć elastyczną, a nie konserwatorską postać. Należy umożliwić współistnienie górnictwa i Natury 2000 w duchu zrównoważonego rozwoju. Mieszkańcy sołectwa Rybnica Leśna, twierdził Wilkołek, podjęli negocjacje z przedsiębiorcą i w zamian za pewne rekompensaty udzielili poparcia dla obecnej i planowanej kopalni.

Na koniec przemknęło przed publicznością przeźrocze o pozamerytorycznej kampanii przeciwników kopalni. Znajdujemy tam, a jakże, fragmenty naszej mównicy: dwie pierwsze zwrotki wiersza „Żale nad łąką” oraz zdjęcie z akcji bezpośredniej podczas Biegu Gwarków. Panie Wilkołek, Mickiewicz to może nie jest, ale żeby „prymitywny wierszyk.” 🙂 Mówimy o sprawie używając różnych form przekazu. Merytorycznych analiz jest aż nadto, zarówno na blogu jak i w szeregu dokumentach jakie otrzymują na bieżąco od 10 lat instytucje odpowiedzialne za decyzje środowiskowe. Trzeba po prostu do nich zaglądać i czytać ze zrozumieniem.

Ostatnie przeźrocze, niezwykle merytoryczne :), zatytułowano „Historia pewnej znajomości”: pewien ptak, wg Wilkołka pleszka ( nie pleszka, panie Wilkołek, ale pliszka, to inny gatunek), zagnieździł się w ładowarce Komatsu na terenie kamieniołomu. Cudowny przykład współistnienia górnictwa i przyrody… Osobiście mogę dodać kolejne gatunki, które niewątpliwie pojawiają się na terenie kopalni, w tym muchę domową.

Zakrzewski zauważył, że nie ważne jaka jest spółka, lecz istotne jest jej oddziaływanie na środowisko. Przedstawiciel RDOŚ zaprotestował przeciwko twierdzeniom o nieobiektywności dyrektora ochrony środowiska we Wrocławiu. Marek Schechtel wyjaśniał kwestię działek należących do Agaru.

Głos zabrał Mirosław Okińczyc, autor raportu Murillo, uzupełniając wystąpienie Wilkołka. Zaczął od obarczenia winą organizacji ekologicznych za utrudnienia w postępowaniu. Można się domyślać, powiedział, że wszyscy cofają się przed organizacjami ekologicznymi, przez co przedłużają się procedury. Odniósł się do kilku spraw z raportu: braku radioaktywności uranowej, co potwierdziły pomiary Państwowej Agencji Atomistyki; niemożliwości zanieczyszczenia rzeki Rybnej: to potok zmienny, górski i wodę tę można odprowadzać; zanieczyszczenie wód jedynie cząstkami mineralnymi; zapylenie jest niewielkie; nie można obarczać użytkownika drogi za hałas, lecz należy zmienić nawierzchnię, co spowoduje poprawę o 2-3 decybele. Sprzeczność inwentaryzacji ornitologicznej, której wiarygodności nikt nie kwestionuje, wynika tylko z tego, że Cezary Dziuba wykonał inwentaryzację, a on wraz z Lontkowskim wspólnie dokonali oceny w Aneksie do raportu. Istnieje dużo przesady w ochronie ptactwa, co tylko blokuje inwestycje. Jego zdaniem, zasada ostrożności jest zabójcza dla inwestycji. Nie bardzo wie, co ktoś ma na myśli mówiąc o spójności Natury 2000. Uważa się za człowieka myślącego racjonalistycznie. Te tereny leśne przewidziane są do wyrębu do 2018 r..

Kolejny mówca, Andrzej Jasiński, bronił swojego koreferatu. Mówił, że zna obszar przedmiotowy, jako geolog zna jakość tych skał, posiada stosunek sentymentalny do tamtych obszarów. W Sudetach jest podniesione tło radioaktywności uranowej, ale nie zagraża ono ludziom. Sam pochodzi z Kowar, gdzie znajdowała się kopalnia uranu i jest zdrowy, i silny. Schronisko Andrzejówka nie ucierpi. Zachodzi przesłanka, że inwestycja ma charakter nadrzędnego interesu publicznego. Ów wysokojakościowy melafir może być wykorzystany do kolei wysokiej szybkości. Lepiej  budować na terenie, gdzie już znajdują się podobne obiekty. Rośliny chronione nie znajdują się na terenie górniczym.  Na podstawie obserwacji fauny terenu kopalni Rybnica Leśna, można założyć, że będzie  zachowywała się podobnie na obszarze planowanej kopalni. Istnieje rzeczywiście problem odwodnienia terenu, należy więc wziąć pod uwagę nawadnianie. Ważne jest, aby na początek kopalnia współpracowała z biologami. Można określić granice występowania roślin chronionych. Przedsięwzięcie nie ma znaczenia transgranicznego. Co do konfliktów społecznych, to wyraził się, że istnieje lista poparcia kopalni, ale zna też takie protesty, które cechują „wysokie cele i niskie pobudki”.

Przedstawiciele Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska analizowali dokumenty inwestora pod kątem formalno-prawnym i sieci Natura 2000. Podtrzymali wątpliwości wyrażone w pismach, m.in 42.35.2011 – opinia na KKOS 08.12.2011.  Zwrócili uwagę, że inwestycja wg rycin i opisów  czasami wchodzi, a czasami nie wchodzi na teren parku krajobrazowego. Niemniej leży w otulinie parku krajobrazowego. Takie przedsięwzięcie w opinii departamentów GDOŚ nie wiąże się z interesem publicznym. Brak jasnej metodyki przeprowadzenia tej inwentaryzacji. Jest to obszar nieprzemysłowy. Wpływ nieoszacowany. Brak analiz oddziaływań skumulowanych. Udział sóweczki to ponad 2%. Wnioski są nieadekwatne do inwentaryzacji. Nadrzędny interes publiczny to także cele dyrektywy (6.4 Dyrektywy Siedliskowej). Zakłada się wycinkę 23 h świerczyny, podaje się, że ptaki będą się przemieszczać. Dokąd ?  Nie podano jakości okolicy do której miałyby się przemieszczać. Czy raczej nie zajdzie tam płoszenie ptaków ? Czy nie będzie dochodziło do przesuszania obszarów wokół kopalni ? Czy wtedy nie będzi za późno na jakiekolwiek działania ochroniarskie ?

Prowadzący odczytał pismo dyrektora parków krajobrazowych, w którym dyrektor L. Mazur analizuje naruszenie zakazów w sytuacji przekroczenia granic parku krajobrazowego Sudety Wałbrzyskie, a także zwraca uwagę na otulinę parku. Zakrzewski omówił także sprawę transgraniczności do której Polska jest zobowiązana. Rząd czeski wniósł o dokonanie raportu transgranicznego w przedmiotowej sprawie.

W wyniku przedstawionych analiz instytucji środowiskowych co do granic inwestycji, wynikł spór o jej zasięg. Marek Schechtel udowadniał pokazując mapę, która była podstawą planowania kopalni, a która różni się od mapy posiadanej przez dyrekcje ochrony środowiska. Ta sprawa zaważy na dalszych pracach Komisji w tym dniu. Po oficjalnych prezentacjach był czas na dyskusję.

W jej trakcie swoje stanowiska przedstawili przedstawiciele organizacji społecznych i ekologicznych, a także członkowie Komisji przysłuchujący się wystąpieniom.  Stowarzyszenie Obrony Praw Mieszkańców Wałbrzycha przedstawiła opinię prezydenta Wałbrzycha Romana Szełemeja, który zdecydowanie domaga się nieuzgodnienia inwestycji. Omówiono zagrożenia i uciążliwości jakie niesie ze sobą uruchomienie kopalni dla mieszkańców Podgórza. Teresa Roszkowiak podważyła tezy przedstawicieli inwestora o niewielkich uciążliwościach transportu, obecnej i przyszłej kopalni. Hałas, wysoka częstotliwość przejazdu ciężarówek, niszczenie nawierzchni drogi, która nie nadaje się do takich obciążeń, pękanie budynków, niebezpieczeństwo drogowe. W ciągu 10 lat wyodrębnił się poważny ruch sprzeciwu mieszkańców m.in Podgórza.

Ze strony Sołectwa Rybnica Leśna podkreślono, że Stowarzyszenie Miłośników Rybnicy Leśnej ( Adam Bierda reprezentował to stowarzyszenie) nie reprezentuje wszystkich mieszkańców Rybnicy. Na ostatnim zebraniu sołeckim zebrano kolejne podpisy przeciwko inwestycji, które przekazano prowadzącemu. Odczytano i przekazano także list od radnej Sokołowska w którym Justyna Pichowicz w imieniu mieszkańców Sokołowska sprzeciwia się uruchomieniu kopalni jako zagrażającej strategii turystycznej gminy i uzdrowiskowym aspiracjom Sokołowska.

Stanowisko Pracowni na rzecz Wszystkich Istot i Aureliusza Mikłaszewskiego przedstawił Krzysztof Okrasiński w dokładnym merytorycznie  i okraszonym zdjęciami wystąpieniu. Opisał obszar sporu, omówił formalne i prawne słabości raportu Okińczyca, brak interesu publicznego. Wskazał na konfliktowość przedsięwzięcia zarówno z przyrodniczego punktu widzenia jak i społecznego. Albert Rubacha z DROP-u uzupełnił wystąpienia przedmówców wskazując na metodyczne braki i niedoszacowanie inwentaryzacji, której był świadkiem. Zaapelował do członków Komisji o zapoznanie się z analizami stron postępowania i osób prywatnych. Wyjaśnił sprzeczność w ocenie ornitologicznej o której mówi RDOŚ, a o której autor raportu oględnie wzmiankował w wystąpieniu. Pierwszy ekspert ornitologiczny ( tak samo jak i niektórzy pozostali ) zrezygnował z podpisania się pod raportem z powodu nieadekwatności wniosków do przeprowadzonej inwentaryzacji. Okińczyc wówczas zaangażował Jana Lontkowskiego do wspólnej oceny na korzyść Murillo.

Wskazano również na zagrożenia dla bezkręgowców jak populacje tamtejszych motyli, w tym niepylak mnemozyna. Poza tym, zebrano ponad 2400 podpisów, w tym kilkaset z gminy Mieroszów (np. prawie 100 z Rybnicy Leśnej oraz Kamionki i ponad 100 z Sokołowska, prawie 300 z Unisławia Śląskiego), co przeczy tezie Wilkołka, że mieszkańcy masowo popierają kopalnię. Konfliktowość wywołuje nie tylko lokalizacja i perspektywa obniżenia jeszcze bardziej jakości życia oraz poważne uciążliwości, utrata miejsc pracy itd, ale także sposób prowadzenia sprawy od 2001 roku. Przedsięwzięcie postrzegane jest jako owoc przestępstwa, to znaczy korupcji, o czym informuje prawomocny wyrok sądu świdnickiego z 30 marca 2010. Budzi to uzasadniony sprzeciw i oburzenie wśród mieszkańców.

Wyrażenie „owoc przestępstwa” zbulwersowało Marka Schechtela, który zagroził procesem sądowym, prawdopodobnie z art. 212 KK. Paradoksalnie, choć nie padło żadne nazwisko, oburzył się człowiek, który publicznie przyznał się do osądzenia, a miało to miejsce w Rybnicy Leśnej 1 lipca 2011 na zebraniu sołeckim. Poruszyło to wtedy zebranych. Mówiono o bezczelności i braku wiarygodności. Fakt, że kilku członków zarządu i radnych gminy Mieroszów oraz jeden z pracowników Agaru dopuścili się korupcji, co stawia pod znakiem zapytania uczciwość zarówno sprzedaży gruntów jak i dalszych działań związanych z uruchomieniem kopalni oburza wielu mieszkańców. Gmina jest mała, osądzone osoby są znane. Mieszkańcy pytają: jaka jest wiarygodność inwestora, który dopuszcza się takich rzeczy ? Gdzie w tym wszystkim przejrzystość i demokracja ? Dlaczego przestępcy nadal prowadzą tę grę górniczą ? Dlaczego to działo się i poniekąd dzieje się za naszymi plecami i wbrew naszym interesom, a naszym kosztem ? Korzysta na tym wąskie grono wybranych. Co więcej, nie wyciągnięto z tego żadnych konsekwencji. Grunty nadal należą do Agaru, a burmistrz i niektórzy radni wspierają swoimi decyzjami od lat Agar/Murillo jak gdyby nigdy nic się nie stało. Gdzie jest zwykła uczciwość ? Takie postępowanie  jest cyniczne i bezczelne.

Tomasz Świtoń jako dzierżawca Andrzejówki podkreślił, że bardzo dobrze zna wpływ istniejącej kopalni  na okolice od wielu lat. Ludzie przyjeżdżają nie dla kopalni, lecz dla odpoczynku. Dzięki ciężkiej pracy najemców powiększa się liczba osób odwiedzających przełęcz Trzech Dolin. Odniósł się do stanowiska Okińczyca o wielowariantowości przedsięwzięcia i wyborze wariantu najmniej szkodliwego (Ia): zakłada się produkcję na 50 lat, nie dożyję zakończenia eksploatacji. Sokół, o którym pisze Okińczyc, równie dobrze może skolonizować istniejący kamieniołom po jego zamknięciu. Pan Jasiński twierdzi, że skoro jest jeden łom to może i powstać drugi, czy skoro jest jeden wrzód to i drugi należy wyhodować ? Wskazał na niewłaściwie dokonywane pomiary. W trakcie pomiarów m.in. zapylenia, czy hałasu, kopalnia ogranicza lub zatrzymuje produkcję.

Z pytaniami i wątpliwościami do inwestora wystąpiło kilku członków Komisji. Pytano o metodykę inwentaryzacji, o alternatywną drogę dla urobku, a także, czy to nie jest ” ożywianie trupa”. Wszak swego czasu już Agar podchodził do uruchomienia kopalni i nie otrzymał zgody. Skąd informacja o wyrębie do 2018 skoro lasy państwowe mają obowiązek zalesiania ? Poddawano w wątpliwość, na podstawie dyrektyw unijnych,  dążenie do uznania inwestycji jako nadrzędny interes publiczny. Zastanawiano się nad tym, czy przeprowadzono konsultacje społeczne i dlaczego taka pewność bije z raportu w materii tak subtelnej i wieloaspektowej.

Część trzecia posiedzenia była zamknięta, spotkali się wyłącznie członkowie Komisji. Ostatecznie nie wydano opinii. Wezwano inwestora do uzupełnienia dokumentacji, m.in. w sprawie granic kopalni i parku krajobrazowego.

Reklamy

Informacje o gorysuche

miłośnik gór suchych
Ten wpis został opublikowany w kategorii Ogółem, Prawo i oznaczony tagami , , , , , , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Brak decyzji Krajowej Komisji – sprawozdanie

  1. Ekol pisze:

    Jest już stanowisko komisji dostępne pod tym adresem: http://www.gdos.gov.pl/files/OOS_zal/Stanowisko_Rybnica_ost.pdf

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s